Đồ Bàn miền Trung đường về đây...

đăng 19:36, 28 thg 11, 2011 bởi Pham Hoai Nhan   [ cập nhật 17:24, 21 thg 8, 2012 bởi Admin VINACOM Garden ]


Chăm Pa là tên gọi chung các vương quốc Lâm Ấp, Hoàn Vương, Chiêm Thành và Thuận Thành, theo từng thời kỳ lịch sử. Theo Việt Nam sử lược của Trần Trọng Kim quốc gia này độc lập từ năm 192 và kết thúc năm 1832. Tuy vậy, có thể coi năm 1472, khi Lê Thánh Tôn bình Chiêm thì Chiêm Thành đã không còn nữa, Thuận Thành chỉ còn là 1 phiên thuộc của Việt Nam từ đó mà thôi.

Lãnh thổ Chăm Pa bao gồm miền Trung và Nam Trung bộ Việt Nam, như bản đồ sau đây:

Ban do Champa

Thủ phủ Chăm Pa thay đổi theo từng giai đoạn lịch sử, gồm 5 vùng: Indrapura (huyện Thăng Bình - Quảng Nam), Amaravati (Đà Nẵng), Vijaya (Quy Nhơn - Bình Định), Kauthara (Nha Trang - Khánh Hòa) và Panduranga (Phan Rang). Trong đó Vijaya (Bình Định)kinh đô chính thức cuối cùng của vương quốc Chiêm Thành, với thành Đồ Bàn đã đi vào sử sách và thơ ca, âm nhạc...

Các bạn hãy xem thử tên các vị vua Chăm Pa từ thời lập quốc nhé:

Triều đại thứ nhất

  • 192 - ? Sri Mara (Khu Liên)
  • 220 – 230 Phạm Hùng
  •  ? – 336 Phạm Duật

Triều đại thứ hai

  • Khoảng 336 – 349 Phạm Văn
  • Khoảng 349- 377? Phạm Phật
  • Khoảng 399 – 413 Phạm Hồ Đạt
  • Bhadravarman (Phạm Tu Đạt)
  • Gangajai (Địch Châu)

Triều đại thứ ba

  • Khoảng 420 Phạm Dương Mại thứ nhất
  • 431 – 446 Phạm Dương Mại thứ hai
  • Khoảng 455? – 472? Phạm Thần Thành
  • Khoảng 484? - 491? Phạm Đang Căng Thuần
  • Khoảng 492? – 498 Phạm Chư Nông
  • Khoảng 502 - ? Phạm Văn Tẩn
  • Khoảng 510 – 514 Detavarman (Phạm Thiên Khởi)
  • Khoảng 526 – 527 Vikrantavarman (Bật Tồi Bật Ma - Cao Thức)

Triều đại thứ tư: thời kỳ quá độ giữa Lâm Ấp và Vương quốc Chăm Pa

  • 529 – 572 Rudravarman
  • Khoảng 605? – 629 Cambhuvarman (Phạm Phan Chí)
  • Khoảng 640? – 645 Kandharpadjarma (Phạm Đầu Lê)....
Bạn thấy gì? Hầu hết các vị vua Chăm Pa đều họ Phạm!

Một số sử gia cho rằng chữ Phạm này có thể không phải là họ - mà là một tước vị của dòng dõi hoàng tộc (tương tự như Sir trong tiếng Anh, hay Don trong tiếng Tây Ban Nha).

Cho dù là giả thuyết nào đi nữa (họ hay không phải họ) thì có xác suất rất cao là những người họ Phạm ở miền Trung, đặc biệt là ở Bình Định (tức Vijaya, thủ phủ cuối cùng của Chiêm Thành) chính là hậu duệ của vua Chăm Pa, hoặc chí ít thì cũng là người có gốc Chăm Pa.

Một trong những người đó là... tui đó các bạn. Một người họ Phạm gốc ở Bình Định. Hậu duệ của những ông vua của một vương quốc đã diệt vong. Hic, người xưa đâu?... Người xưa đâu?


Phạm Hoài Nhân
Comments